BIM in SketchUp met IFC-export plug-in van VolkerWessels

23 oktober 2018

Bouwbedrijf koppelt waardevolle informatie aan geometrie

Stijn van Schaijk, BIM-procesmanager bij Stam + De Koning Bouw, is al meerdere jaren gebruiker van SketchUp Pro en binnen VolkerWessels een van de aanjagers om SketchUp Pro meer en meer in de BIM-workflow op te nemen. Binnen Stam + De Koning Bouw wordt momenteel gebruikgemaakt van SketchUp Pro voor het maken van analysemodellen van gebouwen voor het bepalen van hoeveelheden en bouwmethoden. Daarnaast wordt de software ingezet voor het maken van bouwplaatsmodellen ter communicatie met VolkerWessels Materieeldienst en om de dagelijkse voortgang op de bouwplaats te managen.

 

Door Robert van Dee

Stam + De Koning is een bouwbedrijf dat voornamelijk opereert in de regio Eindhoven. Met ruim honderdtwintig mensen ontwikkelt en realiseert de onderneming sinds 1987 uiteenlopende projecten op het gebied van wonen, werken en transformeren. Dat doet het bedrijf, dat inmiddels een werkmaatschappij is van VolkerWessels, voor gemeenten, corporaties, zorginstellingen en andere opdrachtgevers.
Stijn van Schaijk: “Bij VolkerWessels zijn we heel erg op Open BIM georiënteerd. Op alle bouwprojecten wordt met Open BIM-bestandsformaten gewerkt. SketchUp Pro is een van de tools waarmee we Open BIM-modellen creëren. Daarnaast gebruiken we ook heel veel andere tools, zoals Revit en Tekla. We merken dat het bij al die tools heel specialistisch werk is om een model te maken en dat de drempel voor het creëren van 3D-content vrij hoog ligt. Met SketchUp Pro ligt die drempel veel lager. De eerste stap naar 3D is bij ons daarom heel vaak SketchUp. Waar we bij SketchUp alleen tegen aanlopen is dat het heel goed mogelijk is om 3D-geometrie te creëren, maar dat er heel weinig informatie aan te hangen is. Bij BIM is deze informatie echter soms belangrijker dan de geometrie zelf. Als we bijvoorbeeld een torenkraan intekenen, maken we alleen een versimpeld en praktisch model en geven we in de informatie aan welk type kraan het is.”
Op dit moment is de standaard IFC-export vanuit SketchUp Pro niet toereikend genoeg. Omdat er toch een sterke behoefte is om deze informatie wel te koppelen, heeft Jan Brouwer, engineer bij de VolkerWessels-onderneming DigiBase, de voor iedereen gratis toegankelijke IFC Manager voor SketchUp Pro ontwikkeld. Hiermee kan de gewenste informatie gemakkelijk aan de objecten gehangen worden en hierdoor kan de ontwerper flexibel zijn in het gebruik van de verschillende tools. “Een projectdeelnemer modelleert iets in SketchUp, exporteert het naar IFC en laat de calculator de hoeveelheden bepalen met bijvoorbeeld Vico of Solibri. Hierdoor is de informatie in het model herbruikbaar in alle fases van het project en hoeft deze niet door iedereen opnieuw ingevuld te worden. Dat is de kracht van BIM en daarom ook de reden dat we deze plug-in voor SketchUp hebben laten ontwikkelen”, aldus Van Schaijk. “Door gebruik te maken van speed modeling, oftewel door goede software en goede bibliotheken te gebruiken, kunnen we heel snel modelleren en hiermee analysemodellen maken waar vervolgens de besluitvorming in het project op wordt gebaseerd.”

Een point cloud als basis voor een model in SketchUp Pro.

Scenario’s evalueren
Tijdens de planvoorbereiding en -ontwikkeling maken de medewerkers van Stam + De Koning veel gebruik van SketchUp Pro, zoals bijvoorbeeld bij de herbestemming van het gebied Strijp-S in Eindhoven. “We openen dan het gebiedsmodel in SketchUp Pro. Hierin staan alle gebouwen ingetekend, zowel de bestaande bebouwing als de toekomstige plannen. Vervolgens combineren we alle informatie en modellen die door de verschillende partijen zijn aangeleverd en gebruiken we het model om te communiceren met alle betrokkenen, zoals opdrachtgevers en gemeenten. Daarna tekenen we een toren in. Met de SketchUp plug-in Enscape is het vervolgens mogelijk om de opdrachtgever de toren in Virtual Reality te laten verkennen en evalueren. Hierbij kunnen we dan snel schakelen tussen verschillende opties, zoals bijvoorbeeld de hoeveelheid verdiepingen die het gebouw zal gaan krijgen. In een traditioneel proces zou het weken kosten om alle betrokkenen op één lijn te krijgen, nu kan een voorstel direct worden gevisualiseerd, compleet met een omgevingsanalyse, zonnestudie en schaduwval. Als vervolgens de massa van de toren is bepaald, werken we het gebouw verder uit in onderdelen die voor onze calculatie belangrijk zijn. Dit zijn nog steeds heel primitieve modellen die per verdieping worden hergebruikt, maar die wel alle Basis ILS-eigenschappen hebben, zoals de juiste classificatie, NL-SFB-code en materiaal. Zo is heel snel een gebouwmodel op te stellen en te exporteren als IFC. Vervolgens kan de IFC-export worden geopend in Solibri om de hoeveelheden van het gebouw te bepalen. Doordat alle data juist geclassificeerd zijn, is de export van hoeveelhedenstaten vanuit Solibri naar Excel nog steeds valide. Als laatste stap laten we dan onze macro’s in Excel erop los om de prijs te berekenen. Waar dit normaal enkele weken duurde, kunnen we dit nu direct in de sessie met de opdrachtgever berekenen.”

Een bouwplaatsmodel in 3D.

Bouwplaatsmanagement
“SketchUp is nu nog een klein onderdeel van onze workflow, maar de invloed wordt met de dag groter doordat het zo toegankelijk is. Veel van wat Trimble doet, sluit bovendien ook aan op onze visie”, vertelt Van Schaijk. Een voorbeeld hiervan is de ontwikkeling van Trimble Connect, dat in combinatie met SketchUp Pro bij Stam + De Koning wordt gebruikt voor het opslaan, delen en beheren van bouwplaatsmodellen. De praktische bouwplaatsmodellen bevatten daarbij vaak heel simpele objecten, maar dit zijn wel objecten die wederom de juiste informatie bevatten, zodat de materieeldienst kan zien welke componenten er nodig zijn. Als de componenten vervolgens worden afgeleverd, weet zelfs de portier bij de keet waar de spullen dienen te worden neergezet. Hierbij zijn alle componenten in SketchUp Pro ingetekend en is per dag aangegeven waar iets hoort komen te staan. Iedereen op de bouwplaats kan dan op de iPad inloggen via Trimble Connect en in het model kijken waar het benodigde materiaal heen moet.
“De uitvoerder kan eens in de zoveel dagen het SketchUp-model openen, componentjes kopiëren naar de juiste plek en voorzien van notities over wat er gebeurd is. Zodoende weet iedereen wat de status is, welk materieel er weer nodig is en waar het materieel dient komen te staan. Zo wordt de bouwplaats bijna dagelijks dynamisch bijgewerkt. Dat is wel wat anders dan het A3-tje dat er vroeger in de keet hing, waar het met potlood werd ingetekend en de volgende dag weer werd uitgegumd. Dankzij het gebruik van SketchUp Pro en Trimble Connect kan iedereen inloggen en zien wat de status is.”

Robert van Dee is marketing and communication-medewerker bij Design8. Voor meer informatie over de besproken onderwerpen in dit artikel, zie de websites van Stam + De Koning, SketchUp en Trimble Connect.

Comments are closed.