Stabu blijft volop vertrouwen houden in een nieuwe manier van werken

25 juli 2017

Brancheorganisatie wil leren van gemaakte fouten

De specificatiesystematiek Stabu Bouwbreed is op 6 januari 2015 door Stabu gelanceerd als opvolger van Stabu2. De ontvangst was echter op zijn best lauw te noemen, want menig eindgebruiker had forse kritiek op de nieuwe specificatiesystematiek. Inmiddels is er veel veranderd en vooral verbeterd aan Bouwbreed, zodat een deel van de kritiek achterhaald is, maar dat is nog niet overal doorgedrongen.

Door Lambert-Jan Koops

 

Op 15 mei 2017 bracht Kubus een persbericht uit met de titel ‘Stabu Bouwbreed wordt nauwelijks gebruikt’. Het bedrijf meende deze conclusie te kunnen trekken op basis van de uitkomsten van een enquête die het had gehouden onder bestekschrijvers, fabrikanten, architecten en opdrachtgevers. Op de gang van zaken en de bijbehorende gevolgtrekking valt echter wel het een en ander af te dingen. In de eerste plaats betrof het hier een eenvoudige enquête en geen volledig statistisch onderbouwd onderzoek en in de tweede plaats is Kubus een bekend criticaster van Stabu Bouwbreed en ziet het zichzelf door Stabu in een concurrentiepositie geplaatst – iets wat al snel van invloed kan zijn op de objectiviteit van een dergelijke rondvraag. De opmerking van Kubus dat Stabu Bouwbreed wordt beoordeeld met een 4,5 is daarnaast ook nogal suggestief, aangezien een deel van de respondenten aangaf geen of zeer weinig ervaring te hebben met Stabu Bouwbreed. Wat is de beoordeling waard van iemand die niet goed weet waar hij het over heeft?

Marc Verhage, directeur van Stabu: “Met de kennis van nu zouden we de ontwikkeling en lancering van Stabu Bouwbreed zeker anders hebben aangepakt.”

 

Hals over kop

Kanttekeningen zijn er genoeg dus, bij de mening van Kubus over een product van ‘hun concurrent’. Desalniettemin is het wel duidelijk dat niet iedereen het eens is over nut en noodzaak van Stabu Bouwbreed. Er is veel kritiek op de specificatiesystematiek en die kritiek komt niet helemaal uit de lucht vallen, weet ook Stabu-directeur Marc Verhage. Hij stelt dan ook dat hij met de kennis van nu de ontwikkeling en lancering van Stabu Bouwbreed zeker anders zou hebben aangepakt. “Het grootste probleem van Stabu Bouwbreed is dat we de lancering eigenlijk hals over kop hebben uitgevoerd en daarbij een product hebben uitgebracht waar nog allerlei kinderziektes in zaten. We dachten dat we alle problemen later nog wel weer zouden kunnen oplossen, maar hebben daarbij onderschat welke imagoschade die gemankeerde eerste indruk van Bouwbreed zou veroorzaken. Het negatieve beeld van Bouwbreed zorgt ervoor dat veel eindgebruikers het niet nog een keer willen proberen, ook al hebben we er van alles aan veranderd en is het veel beter geworden. Dat is een probleem dat we zelf hebben veroorzaakt en we doen er dan ook alles aan om het imago van Bouwbreed te verbeteren door te laten zien wat er allemaal al wel mee kan.”

De ontwikkeling en lancering van Bouwbreed mag dan overhaast zijn geweest, inhoudelijk staat Verhage nog steeds achter de systematiek. “We hebben als Stabu natuurlijk niet zonder goede redenen een nieuwe specificatiesystematiek ontwikkeld. Want Stabu2 mag dan weliswaar nog steeds veel gebruikt worden, het is niet toekomstbestendig. De technologie van Stabu2 is verouderd en het is niet geschikt voor BIM of koppeling met BIM-modellen. Bovendien is voor bouwprojecten het UAV-GC-contract geïntroduceerd, iets wat Bouwbreed wel ondersteunt en Stabu2 niet. Oftewel, Bouwbreed is echt een stap vooruit op veel gebieden.”

Bouwbreed bestaat uit drie belangrijke onderdelen: de database met informatie, de classificaties en de software. De eerste golf van kritiek betrof vooral het functioneren van de software, maar die problemen zijn inmiddels voor het overgrote deel opgelost, zo stelt Verhage. “We hebben de software van de methodiek in eerste instantie zelf willen ontwikkelen en dat was wel wat overmoedig, omdat we natuurlijk geen softwarehuis zijn. Dit was ook de reden voor de gebrekkige eerste versies. Op dat zelf ontwikkelen zijn we echter teruggekomen en we hebben inmiddels dan ook de revisie van de software uitbesteed aan een partij voor wie de ontwikkeling van software wel core-business is. Zodoende zijn we er nu van overtuigd dat de software al vele malen beter is.”

In tegenstelling tot Stabu2 is Stabu Bouwbreed geschikt voor BIM en ondersteunt het UAV-GC-contracten.

 

NL/SfB versus BS&I

Een ander pijnpunt bij de release van Bouwbreed was de classificatie. De systematiek bevatte namelijk een update van de veel gebruikte classificatie NL/SfB, die al in 1947 is geïntroduceerd. De nieuwe classificatie heet ‘Bouwsystemen & Installaties (BS&I)’ en is volgens Verhage een elementenmethode die praktisch toepasbaar en herkenbaar is. “We hadden er een hoop zaken in verwerkt die op het wensenlijstje stonden van de NL/SfB-gebruikers, waardoor we ervan overtuigd waren dat het een verbetering zou zijn ten opzichte van de NL/Sfb. Maar ook hier hebben we onderschat hoezeer de NL/SfB in de hele sector is verankerd in softwaresystemen en werkprocessen en hoeveel weerstand het verplichte gebruik van BS&I zou oproepen. Het zelfstandig ontwikkelen van een nieuwe classificatie was niet handig en inmiddels hebben we dan ook de mogelijkheid opgenomen om NL/SfB toe te passen binnen Bouwbreed. Daarnaast werken we nu samen met het BIM Loket en andere partijen aan het dichter bij elkaar brengen van NL/SfB en BS&I, zodat wellicht op termijn een nieuwe NL/SfB ontstaat. Het zou namelijk zonde zijn als de kennis en ervaring die in BS&I gestoken is, niet wordt gebruikt ter verbetering van de NL/SfB.” Tenslotte bevat Bouwbreed dan nog de databases met gevalideerde content. Dat onderdeel, dat eigenlijk de basis is van Bouwbreed, is volgens Verhage nooit een punt van discussie geweest: “Bij Stabu zijn we goed in het verbinden van techniek met wet- en regelgeving. Ofwel, alle producten en samenstellingen daarvan zijn voorzien van de bijbehorende normen en wettelijke eisen. Op dat gebied hebben we dan ook met verschillende partners contact zodat we de content aan de besteksoftware kunnen koppelen.”

“Stabu gaat zich vanaf nu meer faciliterend opstellen ten opzichte van behoeftes en initiatieven vanuit de markt. Dit in nauwe samenwerking met het BIM Loket en de Bouwagenda.”

 

 

Samenwerking

Al met al wil Verhage dus zeker de hand in eigen boezem steken voor de ongelukkige manier waarop Bouwbreed is gelanceerd. “Achteraf kun je een koe in de kont kijken,” zo vat hij het samen, “en we hebben belangrijke lessen geleerd voor de toekomst, maar we moeten wel door. We proberen dan ook alle beloftes in te lossen die we gedaan hebben op het gebied van functionaliteit en bruikbaarheid, maar zeggen er wel bij dat we een relatief kleine club zijn en dus niet alles in één keer kunnen. Vandaar dat we ook heel actief op zoek zijn naar andere partijen die met ons willen samenwerken. Wij zien onze eigen software als basissoftware en hopen dat andere softwarepartijen opstaan die zelf innovatieve software maken die de Bouwbreed-database ontsluit. Systhema is de eerste die de handschoen heeft opgepakt. Met S-Bestek zijn online bestekken te maken met zowel Stabu2 als met Bouwbreed. Daarnaast kan de database ook gekoppeld worden aan CAD-pakketten, zoals inmiddels al aangetoond is door ICN Solutions, terwijl ook CAD & Company daar momenteel mee bezig is. Ook andere partijen hebben interesse getoond in samenwerking en kijken naar mogelijkheden om de Bouwbreed-data te koppelen aan het BIM-Model. Op termijn hopen we dat er ook een universele Revit-plug-in komt, zodat het geheel nog toegankelijker wordt.”

Naast de genoemde partijen is Stabu ook in gesprek met Briefbuilder. Deze partij overweegt om besteksoftware in de cloud te ontwikkelen voor Bouwbreed, iets wat Verhage graag zou zien gebeuren. “We doen er alles aan om de ontwikkeling van toepassingen op Bouwbreed te stimuleren en hoe meer partijen erbij betrokken zijn, hoe beter. Want als we het vertrouwen hebben van softwareontwikkelaars, krijgen we ongetwijfeld ook weer het vertrouwen van de eindgebruikers en als dat het geval is, kan het met Bouwbreed alleen nog maar bergopwaarts gaan.”

 

Nieuwe fase

Om het vertrouwen terug te winnen, is na een aantal intensieve bijeenkomsten met de klankbordgroep bestaande uit vertegenwoordigers uit de gehele sector, een groot aantal systeemhuizen en het bestuur van Stabu, besloten de koers aanzienlijk aan te passen. Verhage vertelt hierover: “Stabu gaat zich meer faciliterend opstellen ten opzichte van behoeftes en initiatieven vanuit de markt. In nauwe samenwerking met het BIM Loket en de Bouwagenda. Hierdoor wordt de waarde van Stabu voor de stakeholders in de sector weer herkenbaar. Die waarde is in het verleden evident gebleken: de afgelopen veertig jaar is ongeveer 1600 miljard euro omzet, op basis van het prijspeil in 2015, uitgevraagd met Stabu-bestekken. Ook vandaag de dag voegt Stabu waarde toe aan de sector. Op dit moment is ruim tachtig procent van de uitvraag van opdrachtgevers naar opdrachtnemers nog gebaseerd op een Stabu2-bestek. Stabu is meegegaan met de tijd. De meer functionele manier van uitvragen wordt ondersteund door de nieuwe(re) producten van Stabu. Daarnaast vragen bouwers, via 12build, momenteel zestig procent van de totale omzet op basis van Stabu-coderingen uit bij hun projectpartners. Als Stabu er niet meer zou zijn, dan zal na verloop van tijd de uitvraag van opdrachtgevers divers en minder uniform worden. Het opdracht nemende deel van de sector zal hierdoor meer tijd kwijt zijn aan het goed interpreteren van opdrachten. Tevens zal het voor opdrachtgevers lastiger worden te toetsen of de aanbiedingen goed passen op hun uitvraag en bouwwensen. Dit terwijl Stabu veertig jaar geleden is opgericht om aan deze situatie een einde te maken. De 1600 miljard euro omzet die gestandaardiseerd met Stabu-bestekken is uitgevraagd, bewijst dat Stabu hierin is geslaagd.”

 

Standaardisatie

Opdrachtgevers, opdrachtnemers en de keten hebben dus volgens Verhage een groot belang bij een gevalideerde concepten- (en producten) database die neutraal beheerd wordt en juridisch gevalideerd is. “Het voorkomt meervoudige uitleg van de uitvraag en de aanbiedingen in de markt”, legt de directeur van Stabu uit. “Met de gestandaardiseerde uitvraag kunnen aanbieders sneller en kwalitatief beter werken. Hierdoor ontvangen opdrachtgevers beter passende aanbiedingen met minder risico’s. Het voordeel van Bouwbreed is dat de nieuwe systematiek de nieuwe BIM-wereld aankan en gebruikt kan worden onder nieuwe contractvormen zoals de UAV-GC. De visie achter Bouwbreed –informatiemanagement in alle fasen van de levenscyclus van een bouwwerk van globaal naar specifiek niveau, ofwel van functie naar prestatie naar techniek – sluit goed aan op de behoefte van de markt en de op handen zijnde wetgeving zoals WKB en Omgevingswet. Dat hebben gebruikers vastgesteld. Tegelijkertijd gebruikt tachtig procent van de markt de Stabu2-systematiek. Deze is dus voor het overgrote deel van de markt van belang. Gebruikers zien dit belang en willen dat er uiteindelijk één integrale database met goede koppelingsmogelijkheden komt die zowel de bestaande als de nieuwe uitvraag aankan. Het is dus onze taak als Stabu om aan deze opgave invulling te geven.”

Na de bouwvak zal Stabu haar nieuwe plannen presenteren aan de klankbordgroep en vervolgens een start maken met de nieuwe koers.

Website Stabu

Comments are closed.